Filmy/zdjęcia/rysunki

Rekonstrukcje 3D

Wykluwająca się blastocysta. Preparat barwiony metodą immunofluorescencji pośredniej: Alexa Fluor 488 – czynnik transkrypcyjny GATA4 (marker pierwotnej endodermy, zielony), Alexa Fluor 594 – czynnik transkrypcyjny CDX2 (marker trofektodermy, magenta), jądra wybarwione DRAQ5 (tu niebieskie). Preparat wykonała Katarzyna Szczepańska, obrazowanie i rekonstrukcja przestrzenna Jeroen Kole.

Oocyt w metafazie II, białko CD-9 na powierzchni oocytu (magenta). CD-9 bierze udział w wiązaniu/fuzji plemników przy zapłodnieniu, brak go w rejonie nad wrzecionem (tu widać tylko chromosomy, żółte). Rekonstrukcja przestrzenna na podstawie serii skrawków z mikroskopu konfokalnego. Preparat barwiony metodą immunofluorescencji pośredniej.

Filmy poklatkowe

Pozbawione osłonek przejrzystych i naładowane fluorescencyjnym wskaźnikiem jonów Ca2+ (Oregon Green 488 BAPTA-1 AM) oocyty w metafazie II filmowano poklatkowo podczas zapłodnienia in vitro. Indukowane przez plemnikową fosfolipazę C zeta oscylacje Ca2+ rozpoczynają się natychmiast po zapłodnieniu i ustają w ciągu 4 godzin (rejestracja tego filmu trwała ok. 5 i pół godziny), ale nie wszystkie oocyty zostają zapłodnione od razu, niektóre dopiero po kilku godzinach. Pod koniec filmu (01:34) widoczne u dołu ekranu dwa przylegające do siebie oocyty zostają zapłodnione przez ten sam plemnik (niewidoczny), co prowadzi do ich fuzji. Autorką filmu jest Alicja Przychodzka.

Zapłodniony oocyt z dodatkowym plemnikiem pod osłonką przejrzystą
Takie plemniki widuje się sporadycznie, ponieważ w oocytach myszy działa dość skuteczny blok przeciw polispermii już na poziomie otaczającej oocyt osłonki przejrzystej – zawartość ziaren korowych uwalnianych przez zapłodniony oocyt modyfikuje jej właściwości tak, że przejście kolejnych plemników staje się niemożliwe.

Blok na osłonce nie jest jednak błyskawiczny, gdy dwa plemniki penetrują osłonkę niemal równocześnie, wyrzut ziaren korowych po fuzji pierwszego nie zdąży już powstrzymać przejścia drugiego. Nie wiadomo dlaczego, ale następne plemniki nie mogą się jednak do oocytu przyczepić – najnowsza hipoteza mówi o ich neutralizacji przez uwalniane przez oocyt białka CD9 i JUNO.